Home Stay สไตล์ประยุกต์ (Start-up business)

Home Stay สไตล์ประยุกต์ (Start-up business)

ศูนย์วิจัยกสิกรไทย

กุมภาพันธ์ 2555

               ผู้ประกอบการท่านใดมีบ้านพักอาศัยที่มีบริเวณโดยรอบและพื้นที่ใช้สอยในตัวบ้านกว้างขวาง หรือมีที่ดินทิ้งว่างเปล่าอยู่โดยไม่ได้ใช้ประโยชน์ และมีทำเลที่ตั้งอยู่ในท้องถิ่นซึ่งมีความโดดเด่นในด้านวัฒนธรรม อยู่ไม่ไกลจากแหล่งท่องเที่ยวซึ่งมีนักท่องเที่ยวแวะเวียนมาเที่ยวอยู่เสมอ หากต้องการลงทุนทำธุรกิจบริการด้านที่พักสำหรับนักท่องเที่ยว ที่ใช้เงินลงทุนไม่สูงมากนักแล้ว “โฮมสเตย์” ก็เป็นอีกหนึ่งในช่องทางการลงทุนที่น่าสนใจ ซึ่งสอดคล้องกับพฤติกรรมของนักท่องเที่ยวในยุคปัจจุบัน ที่ต่างเสาะแสวงหาความใกล้ชิดกับธรรมชาติ และสัมผัสวิถีชีวิตชุมชนที่แตกต่างกันไปในแต่ละท้องถิ่นอย่างไรก็ตาม การผสมผสานไอเดียในการตกแต่งสถานที่พัก ให้มีความสวยงาม แปลกใหม่ โดยไม่ทำลายความเป็นวิถีชุมชนดั้งเดิมไปนั้น นับเป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยสร้างความโดดเด่นให้แก่ธุรกิจได้อีกทางหนึ่ง ดังนั้น ผู้ประกอบการที่มีความสนใจจะเปิดบริการที่พักในรูปแบบโฮมสเตย์ ก็สามารถนำแนวทางการตกแต่งที่เน้นความแตกต่าง มีความเป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัว หรือการตกแต่งในสไตล์ประยุกต์ไปปรับใช้ได้เช่นกัน ทั้งนี้ เพื่อเจาะกลุ่มลูกค้าเป้าหมาย ซึ่งเป็นกลุ่มคนรุ่นใหม่ ที่มีแนวโน้มนิยมเดินทางท่องเที่ยวไปตามสถานที่ที่ยังคงความเป็นธรรมชาติ และมีความแตกต่างที่โดดเด่น สวยงาม และน่าดึงดูดเราต่างทราบกันดีว่า ทรัพยากรธรรมชาติที่ยังคงความสมบูรณ์ตามธรรมชาติ จะนำมาซึ่งความเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่สมบูรณ์และสวยงาม ส่งผลเกื้อหนุนต่อการเติบโตของภาคธุรกิจบริการท่องเที่ยวในพื้นที่นั้นๆ ดังนั้น การส่งเสริมการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ที่มีความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม จึงเป็นแนวทางที่หลายฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ต่างให้ความสำคัญกันมากขึ้นอีกทั้ง ยังสามารถตอบโจทย์กลุ่มนักท่องเที่ยวที่ให้ความสำคัญในด้านสิ่งแวดล้อมเป็นประเด็นหลัก และต่างมีวัตถุประสงค์ในการท่องเที่ยวที่แสวงหาประสบการณ์แปลกใหม่ เพื่อสัมผัสวัฒนธรรมและประเพณีในท้องถิ่นมากขึ้น รวมถึงดำเนินกิจกรรมต่างๆที่ไม่ทำลายสิ่งแวดล้อม หรือการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ - Ecotourism ทำให้การพัฒนาที่พักในรูปแบบโฮมสเตย์ เติบโตไปตามกระแสการเปลี่ยนแปลงดังกล่าว โดยเฉพาะในพื้นที่ซึ่งมีแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติที่สวยงาม และมีความเป็นเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมของชุมชนในท้องถิ่น
               โฮมสเตย์มาตรฐานไทย หมายถึง บ้านที่อยู่ในชุมชนชนบท ที่มีประชาชนในชุมชนเป็นเจ้าของ และเจ้าของบ้านหรือสมาชิกในครอบครัวพักอาศัยอยู่ประจำ หรือใช้ชีวิตประจำวันอยู่ในบ้านดังกล่าว โดยเจ้าของบ้านเปิดบ้านต้อนรับ ให้นักท่องเที่ยวผู้มาเยือน สามารถเข้ามาใช้ชีวิตประจำวันร่วมกันกับเจ้าบ้าน เสมือนเป็นบุคคลในครอบครัวเดียวกัน รวมทั้งมีการถ่ายทอดวีถีชีวิต ประเพณี และวัฒนธรรมในท้องถิ่น ให้แก่ผู้มาเยือนอย่างเต็มใจ โดยมีการจัดหาที่พัก อาหาร และสิ่งจำเป็น ให้ตามความเหมาะสม ขณะที่ผู้เข้าพักเองก็จะให้ค่าตอบแทนตามสมควรแก่เจ้าบ้าน

               เงื่อนไขสำคัญที่จะนำไปสู่การให้บริการที่พักอาศัยแก่นักท่องเที่ยวในรูปแบบโฮมสเตย์ที่แท้จริง มีดังนี้
 เจ้าของบ้านและสมาชิกในครอบครัวต้องถือว่า การทำโฮมสเตย์เพื่อรองรับนักท่องเที่ยวที่มาเยือนเป็นเพียงการหารายได้เสริมแก่ครอบครัว
 มีการดัดแปลงพื้นที่ใช้สอยภายในบ้านที่เหลือใช้ เพื่อให้นักท่องเที่ยวสามารถพักค้างแรมภายในบ้านหลังเดียวกับที่เจ้าของบ้านอาศัยอยู่ ทำให้มีความใกล้ชิดและมีโอกาสในการแลกเปลี่ยนและเรียนรู้วัฒนธรรมตลอดจนวิถีชีวิตระหว่างกัน
 สมาชิกในครอบครัวมีความยินดีและเต็มใจต้อนรับนักท่องเที่ยวผู้มาเยือน ด้วยความอบอุ่นและมีไมตรีจิต
 เจ้าของบ้านและสมาชิกในครอบครัวให้ความร่วมมือกับชุมชนในการจัดการโฮมสเตย์ ด้วยการเป็นสมาชิกของกลุ่มชมรม หรือสหกรณ์ ที่ร่วมกันจัดการโฮมสเตย์ของชุมชนนั้นๆ

               ในปัจจุบัน การให้บริการที่พักนักท่องเที่ยวในรูปแบบโฮมสเตย์ มีแนวโน้มปรับเปลี่ยนไปจากลักษณะการให้บริการแบบดั้งเดิม หรือเรียกได้ว่า เป็นการให้บริการโฮมสเตย์ในแนวประยุกต์มากขึ้น โดยไม่ได้เกิดจากการรวมกลุ่มกันของชุมชนและเพื่อมีรายได้เสริมให้ครอบครัวเท่านั้น แต่อาจเกิดจากการที่มีผู้สนใจลงทุนในเชิงธุรกิจ ซึ่งมีอาชีพหลักด้านอื่นอยู่แล้ว หรือเป็นเจ้าของสวนผลไม้ สวนดอกไม้ ผักสวนครัวปลอดสารพิษ และมีอาณาบริเวณเหลือเพียงพอที่จะสร้างบ้านพักขึ้นมาไว้รับรองนักท่องเที่ยว หรือมีบ้านหลังที่ 2 ที่ไม่ได้ใช้งาน หรือมีที่ดินว่างเปล่า ซึ่งอยู่ในพื้นที่ไม่ไกลจากแหล่งท่องเที่ยว โดยออกแบบที่พักให้มีความสะอาด สวยงาม และน่าอยู่มากขึ้น ตามไอเดียในการตกแต่งของแต่ละบุคคล หรืออาจตกแต่งด้วยวัสดุธรรมชาติที่มีอยู่ในท้องถิ่น และเพิ่มเติมด้วยสิ่งอำนวยความสะดวกสบายอื่นๆ อาทิ มีสถานที่จอดรถ และมีสัญญาณ Wi-Fi ภายในบริเวณที่พัก เป็นต้น รวมทั้งมีแผนการตลาดที่ชัดเจน เพื่อขยายส่วนแบ่งตลาด และสามารถสร้างรายได้เพิ่มขึ้นเพื่อคืนทุนที่ลงไปได้โดยเร็ว ธุรกิจลักษณะนี้จึงเน้นเจาะกลุ่มเป้าหมายที่เป็นคนรุ่นใหม่ ทั้งในวัยนักศึกษา วัยทำงาน และครอบครัว ที่สนใจกิจกรรมการท่องเที่ยวในเชิงนิเวศ ต้องการเรียนรู้วิถีชีวิตชุมชน อยากใช้เวลาว่างเพื่อการท่องเที่ยวพักผ่อนในสถานที่สงบมีความเป็นธรรมชาติ และเป็นส่วนตัว รวมทั้งมองหาที่พักที่มีสไตล์แปลกใหม่ และตกแต่งอย่างมีเอกลักษณ์อย่างไรก็ตาม สิ่งสำคัญที่สุดที่ผู้ประกอบการธุรกิจโฮมสเตย์แนวประยุกต์ ควรตระหนักอยู่เสมอก็คือ ธุรกิจบริการโฮมสเตย์จะต้องไม่บิดเบือนความเป็นวิถีชิวิตดั้งเดิมของชุมชนนั้นๆ